Истеъмоли моддаҳои фаъолкунандаи рӯҳӣ дар байни наврасон
Муаллиф: Владимир Магкоев
Истеъмоли моддаҳои фаъолкунандаи рӯҳӣ (МФР) дар байни наврасон ва ҷавонон як масъалаи ҷиддӣ аст, ки аксар вақт аз кунҷковӣ ё таъсири атрофиён оғоз мешавад. Ин моддаҳо ба бадан ворид шуда, идрок, шуур, кайфият ва рафторро тағйир медиҳанд. Ҳам моддаҳои қонунӣ ва ҳам ғайриқонунӣ метавонанд ба саломатии наврас зарари ҷиддӣ расонанд. Ин дастурро Владимир Магкоев, табиби равонпизишк, равоншиноси Маркази шаҳрии наркологӣ ва ассистенти кафедраи психиатрия ва неврологияи Донишкадаи тиббию иҷтимоии Тоҷикистон омода кардааст.
Истеъмоли моддаҳои фаъолкунандаи рӯҳӣ дар байни наврасон
Чаро бадани наврас дар назди МФР осебпазир аст
- Ноустувории бадан Дар раванди афзоиш мувозинат дар бадани наврас устувор нест ва ҳар гуна таъсири беруна онро вайрон мекунад.
- Ташаккули мағзи сар Кортекси мағзи сари наврас ҳанӯз пурра ташаккул наёфтааст ва аз ин рӯ ба таъсири моддаҳо хеле осебпазир мебошад.
- Набудани худдорӣ Дар наврасон малакаҳои худдорӣ ҳанӯз пурра инкишоф наёфтаанд, бинобар ин онҳо наметавонанд дар сари вақт бозистанд.
Аломатҳои асосии истеъмоли моддаҳо
- Тағйироти якбораи рафтор Фаъолияти аз ҳад зиёди ҳаракатӣ, сергапии ғайриоддӣ ва хандаи бесабаб, ки метавонанд ба зудӣ бо депрессия, хоболудӣ ё хашмгинӣ иваз шаванд.
- Нишонаҳои зоҳирӣ Мушкилоти нутқ, дурахши ғайритабиӣ ё сурхшавии сафедии чашмҳо, инчунин васеъ ё тангшавии якбораи гавҳараки чашм.
Тавсияҳо барои волидайн: чӣ бояд кард
- Сӯҳбати ором Кӯшиш кунед, ки бо кӯдак бидуни ҷанҷолу фишор ва комилан оромона сӯҳбат кунед.
- Дастгирии бешарт Ба наврас нишон диҳед, ки шумо дар тарафи ӯ ҳастед ва танҳо мехоҳед ба ӯ кӯмак кунед.
- Ҷустуҷӯи роҳи ҳал Фаҳмонед, ки ин вазъият роҳи ҳал дорад ва якҷоя нақшаи бартараф кардани онро муҳокима кунед.
- Муроҷиат ба мутахассис Ба равоншинос, равонпизишк ё нарколог муроҷиат кунед, то нақшаи дурусти кориро бо наврас таҳия намояд.
Дониш, диққат ва дастгирии саривақтии калонсолон метавонад ҳаёт ва саломатии кӯдакро ҳифз кунад.